Λέοντες κι ὄχι σφίγγες οἱ «φύλακες» τοῦ τάφου τῆς Ἀμφιπόλεως.

 

… λέει ο Αρχαιολόγος Βαγγέλης Μπεξής

Ο γνωστός αρχαιολόγος και εκδότης του περιοδικού ΙΧΩΡ Βαγγέλης Μπεξής επισημαίνει πως τα στοιχεία από τον τάφο της Αμφιπόλεως και οι φωτογραφίες δείχνουν πως οι «φύλακες» είναι Λέοντες και όχι Σφίγγες .

 ΣΤΗΝ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑ ΑΥΤΗ ΦΑΙΝΕΤΑΙ ΚΑΛΛΙΤΕΡΑ ΤΟ ΕΝΘΕΤΟ ΤΗΣ ΚΕΦΑΛΗΣ ΤΩΝ ΑΓΑΛΜΑΤΩΝ.
ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΡΙΑΣ ΑΞΙΟΝ ΓΙΑΤΙ ΑΜΕΣΑ ΤΑΥΤΙΣΤΗΚΑΝ ΜΕ ΣΦΙΓΓΕΣ, ΕΝΩ ΤΟ ΠΙΘΑΝΟΤΕΡΟΝ ΕΙΝΑΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΛΕΟΝΤΕΣ ΜΕ ΧΑΙΤΗ (ΛΕΩΝ ΤΟΥ ΠΕΙΡΑΙΩΣ).
ΑΝΩΘΕΝ ΔΕ ΤΟΥ ΜΝΗΜΕΙΟΥ ΥΠΑΡΧΕΙ ΗΔΗ ΩΣ ΟΔΗΓΟΣ Ο ΛΕΩΝ, ΚΑΙ ΟΧΙ ΣΦΙΓΓΑ, ΤΗΣ ΑΜΦΙΠΟΛΕΩΣ.
Ο ΛΕΩΝ ΗΤΑΝ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΙΕΡΟΤΕΡΑ ΣΥΜΒΟΛΑ ΤΩΝ ΒΑΣΙΛΙΚΩΝ ΟΙΚΩΝ ΤΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ, ΠΟΥ ΣΗΜΑΤΟΔΟΤΟΥΣΕ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΤΟΥΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΡΓΕΑΔΕΣ ΒΑΣΙΛΕΙΣ ΤΗΣ ΠΕΛΟΠΟΝΗΣΟΥ, ΠΟΥ ΗΤΑΝ ΑΠΟΓΟΝΟΙ ΤΩΝ ΑΝΑΚΤΙΚΩΝ ΟΙΚΩΝ ΤΩΝ ΜΥΚΗΝΩΝ (ΠΥΛΗ ΛΕΟΝΤΩΝ-ΔΥΟ ΛΕΟΝΤΕΣ ΑΝΤΙΚΡΥΣΤΑ ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΜΦΙΠΟΛΗ).
Η ΣΦΙΓΓΑ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΜΑΚΕΔΟΝΕΣ ΔΕΝ ΕΙΧΕ ΣΧΕΔΟΝ ΚΑΜΜΙΑ ΙΕΡΟΤΗΤΑ, ΓΙ ΑΥΤΟ ΚΑΙ ΤΟ 357 Π.Χ ΟΤΑΝ Η ΑΜΦΙΠΟΛΗ ΠΕΡΝΑΕΙ ΟΡΙΣΤΙΚΑ ΣΕ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟ ΕΛΕΓΧΟ, ΘΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΟΥΝ ΚΑΙ ΟΙ ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ ΣΦΙΓΓΑΣ ΣΤΑ ΝΟΜΙΣΜΑΤΑ ΤΗΣ.
ΚΑΝΕΝΑ ΝΟΜΙΣΜΑ ΤΗΣ ΑΜΦΙΠΟΛΕΩΣ ΔΕΝ ΦΕΡΕΙ ΠΙΑ ΤΗΝ ΣΦΙΓΓΑ.
ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΡΙΑΣ ΑΞΙΟΝ ΛΟΙΠΟΝ ΠΩΣ ΘΑ ΕΒΑΖΑΝ ΔΥΟ ΣΦΙΓΓΕΣ ΩΣ ΦΥΛΑΚΕΣ ΤΑΦΟΥ ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΟΥ ΒΑΣΙΛΙΚΟΥ ΟΙΚΟΥ.
ΑΠΛΟΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΑ ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ.
πηγή
ΠΗΓΗ ΦΙΛΟΝΟΙ

Κρατερός, Στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου

Τιβέριος: Ο Λέων το πιο πιθανό κλειδί του μυστηρίου της Αμφίπολης

Δηλώσεις στη Voria.gr του καθηγητή κλασικής Αρχαιολογίας του ΑΠΘ – Πώς θα μπορούσε να επιβεβαιωθεί το σενάριο της Ρωξάνης – Τι εκτιμά για το αν ο τάφος έχει συληθεί ή όχι

28 Αυγ 2014 

του Γιώργου Χατζηλίδη
Απίθανο θεωρεί το ενδεχόμενο ο τύμβος της Αμφίπολης να κρύβει τον τάφο του Μεγάλου Αλεξάνδρου ο καθηγητής κλασσικής Αρχαιολογίας του ΑΠΘ και μέλος της Ακαδημίας Αθηνών Μιχάλης Τιβέριος.
«Το βέβαιο είναι ότι πρόκειται για έναν μοναδικό τάφο σε μέγεθος και μορφή. Από εκεί και πέρα, είναι γνωστό από ιστορικές πηγές ότι ο Αλέξανδρος ο Γ' δεν ετάφη στη Μακεδονία. Αλλά ακόμα και εάν συνέβαινε αυτό, η ταφή του θα γινόταν στις Αιγές, όπου βρίσκονται οι τάφοι των βασιλιάδων της Μακεδονίας, όχι στην Αμφίπολη», λέει στη Voria.gr ο κ.Τιβέριος, απορρίπτοντας με το ίδιο σκεπτικό και το ενδεχόμενο να πρόκειται για κενοτάφιο το οποίο είχε ετοιμαστεί  στη Μακεδονία για τον Μ.Αλέξανδρο, πριν γίνει γνωστή η επιθυμία του να ταφεί στην Αλεξάνδρεια.
Σχετικά με το σενάριο ο τάφος να ανήκει στη Ρωξάνη ή/και τον υιό της με τον Μ.Αλέξανδρο, ο κ.Τιβέριος εκτιμά ότι είναι δύσκολο να ισχύει, χωρίς  όμως να μπορεί να το αποκλείσει. Δεδομένων ότι αφενός ο Κάσσανδρος ήταν εκείνος που είχε δολοφονήσει τη Ρωξάνη και τον Αλέξανδρο Δ΄ και αφετέρου ότι το μνημείο χρονολογείται, σύμφωνα με τους πρώτους υπολογισμούς, μεταξύ 325-300 π.Χ., δηλαδή κυρίως επί βασιλείας Κασσάνδρου, το ερώτημα προκύπτει αβίαστα: Πώς είναι δυνατόν ο Κάσσανδρος να είχε χτίσει έναν τόσο μεγαλοπρεπή τάφο για εκείνη/εκείνους που είχε δολοφονήσει; «Καταρχάς, για την ακριβή χρονολόγηση του τάφου πρέπει να περιμένουμε την ολοκλήρωση της ανασκαφής.  Εάν τελικά πρόκειται για τη Ρωξάνη, τότε προφανώς ο τάφος είναι μεταγενέστερος και κατασκευάστηκε από κάποιον διάδοχο του Κάσσανδρου. Άλλωστε, και ο ίδιος ο Κάσσανδρος είχε χτίσει, για λόγους πολιτικής σκοπιμότητας, αρκετά χρόνια μετά τον θάνατό τους, τάφο για τον Φίλιππο Γ' τον Αριδαίο και τη σύζυγό του Ευρυδίκη, που είχαν δολοφονηθεί με διαταγή της μητέρας του Μ.Αλέξανδρου, Ολυμπιάδας. Σε αυτήν την περίπτωση, όμως, ο Λέων της Αμφίπολης δεν θα σχετίζεται με τον τάφο, ενδεχόμενο που για μένα συγκεντρώνει λίγες πιθανότητες, παρότι βέβαια δεν μπορεί να αποκλειστεί», εξηγεί.
Κατά τον κ.Τιβέριο, λοιπόν, το πιθανότερο είναι να πρόκειται για τον τάφο κάποιου σημαντικού στρατηγού της εποχής, ακριβώς λόγω της εμβληματικής παρουσίας του Λέοντα της Αμφίπολης, που κοσμούσε την κορυφή του τύμβου στον λόφο Καστά, καθώς, όπως τονίζει ο καθηγητής, ο Λέων εκείνον τον καιρό αποτελούσε σύμβολο της πολεμικής αρετής. Αυτό το ενδεχόμενο ενισχύουν και οι απόψεις άλλων αρχαιολόγων, οι οποίοι εκτιμούν ότι ο Λέων της Αμφίπολης είναι φτιαγμένος από τα ίδια χέρια με τις μαρμάρινες σφίγγες που αποκάλυψε η ανασκαφή με επικεφαλής την κ.Περιστέρη.
Μεταξύ των εικασιών που έχουν ακουστεί για το ποιος θα μπορούσε να είναι αυτός ο στρατηγός, ξεχωρίζει το σενάριο για τον Νέαρχο, ο οποίος ήταν ο αρχηγός του στόλου του Μεγάλου Αλεξάνδρου κατά τη διάρκεια της εκστρατείας στην Ασία και παιδικός φίλος του. Ο Νέαρχος είχε στενούς δεσμούς με την Αμφίπολη, τη ναυτική βάση των Μακεδόνων, καθώς εκεί τον είχε εξορίσει σε μικρή ηλικία ο Φίλιππος Β', μαζί με ομάδα στενών φίλων του Αλεξάνδρου ως τιμωρία για παράπτωμα τους.
Ερωτηθείς για το θέμα των ημερών, δηλαδή για το αν ο τάφος έχει συληθεί ή όχι, ο κ.Τιβέριος είναι μάλλον απαισιόδοξος. «Ξεκαθαρίζω ότι δεν έχω ιδία αντίληψη της ανασκαφής. Αλλά από όσα μπόρεσα να καταλάβω μέσω των φωτογραφιών που έβγαλε στη δημοσιότητα το υπουργείο Πολιτισμού, μάλλον ο τάφος έχει συληθεί, διότι λείπει ένα μέρος του μαρμάρινου τοίχου και από εκεί θα μπορούσε να έχει μπει κάποιος προς το εσωτερικό του. Χωρίς κανείς να μπορεί να μιλήσει με βεβαιότητα, το πιθανότερο είναι το κομμάτι αυτό να λείπει λόγω ανθρώπινης παρέμβασης και όχι φυσικής καταστροφής. Άλλωστε, τα περισσότερα ταφικά μνημεία της Μακεδονίας έχουν συληθεί, ελάχιστα έχουν μείνει ασύλητα, με σημαντικότερα εξ αυτών τους βασιλικούς τάφους της Βεργίνας», καταλήγει ο κ.Τιβέριος και συστήνει αυτοσυγκράτηση και υπομονή μέχρι τη στιγμή που η ανασκαφή θα αποκαλύψει το μυστικό του τάφου. 

ΣΧΟΛΙΟ ΑΠΟ

1. • Αντώνης
   • Δημοσιεύθηκε στις 28 Αυγ 2014 - 16:12
   Δική μου ερμηνεία για τον τάφο της Αμφίπολης

   Η δική μου ερμηνεία για τον τάφο στο λόφο Καστά σήμερα 28/8/2014.Δεν είμαι αρχαιολόγος αλλά λατρεύω την ιστορία.Εχω αρκετά βιβλία της αρχαίας Ελληνικής Ιστορίας.Το ταφικό μνημείο κατασκεύασε ο αρχιτέκτονας του Μεγάλου Αλεξάνδρου Δεινοκράτης.Ο Α πέθανε στην Βαβυλώνα τον Ιούνιο του 323 Πχ και έμεινε άταφος για δύο περίπου χρόνια λόγω των ειδικών προετοιμασιών για την μεταφορά της σορου στην Μακεδονία για την ταφή της.Όλες τις λεπτομέρειες της βρίσκει ο καθένας στα βιβλία του Διόδωρου του Σικελιώτη.Το μνημείο που θα φύλαγε το σώμα του Α έπρεπε να είναι μεγαλοπρεπές και ασυνήθιστα κολοσιαίο για τα Μακεδονικά δεδομένα.Δεν "χώραγε" στις Αιγές.Μήπως στην Πέλλα?.Επιλέχτηκε η Αμφίπολη λόγω ιστορικών και οικογενειακών απαιτήσεων.Η μητέρα του Α πρέπει να βρισκότανε σε βαθιά θλίψη για τον αναπάντεχο χαμό του γιου της.Η παθολογική αγάπη που είχε η Ο για τον Α βεβαιώνεται από τις επιστολές που διασώζουν ο Αρριανός κα. Οι ιστορικές πηγές σιωπούν...Το μνημειο άρχισε να φτιάχνεται με γοργό ρυθμό το 323-322 Π.Χ.Τέλειωσε,σε δύο χρόνια,όπως διαβεβαιώνουν οι ανασκαφείς αρχαιολόγοι. Η μεγαλοπρεπής πομπή ξεκίνησε για την Μακεδονία για την Αμφίπολη.Στα σύνορα Συρίας - Αιγύπτου ο Πτολεμαίος απαγάγει,μετά από μάχη,την σωρό του Α και την θάβει πρόχειραστην Μέμφιδα κλπ. Το μνημείο μένει κενό αδειανό για πολλά χρόνια.Ο πόλεμος για τον θρόνο της Μακεδονίας μαίνεται,Πολυπερχων,Λαμιακός πόλεμος,Δολοφονία του Φιλίππου Αριδαίου και της γυναίκας του Ευρυδικής από την Ο. Ξεσπάει πόλεμος της Ο με τον Κρατερό. Πολιορκία της Πύδνας,προδοσία και δολοφονία της Ο της Ρωξάνης και του Αλέξανδρου Δ από τον Κρατερό.Το 297 Π.χ ο κρατερός πεθαίνει από "υδροπικία".Πιθανολογώ πως ο τελευταίος είναι ο ένοικος του τάφου,εάν υπάρχουν ένοικοι....

Κρατερός,
Στρατηγός του Μεγάλου Αλεξάνδρου


Ο Μέγας Αλέξανδρος και ο Καρτερός 
σε κυνήγι λιονταριού, Ψηφιδωτό στην Πέλλα

Στρατηγός και ένας από τους διάδοχους του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
Γέννηση	362 π.Χ. Ορεστίδα
Θάνατος	316 π.Χ. Ελλησποντιακή ή Μικρή Φρυγία
Σύζυγος	Φίλα

  
Ο Κρατερός ήταν Μακεδόνας στρατηγός και πιστός φίλος του Μεγάλου Αλεξάνδρου.^[1] Γόνος αριστοκρατικής οικογένειας από την Ορεστίδα, πήρε μέρος στην εκστρατεία της Ασίας, αρχικά ως ταξίαρχος στην 4η τάξη (1500 άνδρες) της μακεδονικής φάλαγγας που την απάρτιζαν οι περίφημοι «πεζέταιροι». Έχοντας την εκτίμηση και την εμπιστοσύνη του Μεγάλου Αλεξάνδρου, ανέλαβε κατά τη διάρκειά της πολλές δύσκολες αποστολές.^[2] Έπαιξε σημαντικό ρόλο στην δίκη του Φιλώτα και του Παρμενίωνα το 330 και ανέλαβε κορυφαίες διοικήσεις στη Σογδιανή και στη Ινδία. Του ανατέθηκε από τον Αλέξανδρο να συνοδέψει 10.000 αποστρατευμένους Μακεδόνες πίσω στη Μακεδονία μετά το επεισόδιο στη Ωπίδα το 324. Του ανατεθηκε από τον Αλέξανδρο να αντικαταστήσει τον Αντίπατρο και ήταν σε πορεία με τους παλαίμαχους,στην Κιλικία, όταν έμαθε για τον ξαφνικό θάνατο του Αλεξάνδρου.^[3] Οι δυνάμεις του έπαιξαν καθοριστικό ρόλο στη νίκη στο Λαμιακό πόλεμο. Μετά την εξέγεγερση που ξέσπασε εναντίον του Αντιπάτρου στην Ελλάδα έσπευσε να τον βοηθήσει και μαζί νίκησαν την αντιμακεδονική συμμαχία στην Κραννώνα της Θεσσαλίας. Ο Αντίπατρος τιμώντας τον Κρατερό του έδωσε ως σύζυγο την κόρη του Φίλα.Πέθανε πολεμώντας τον Ευμένη στην Μικρά Ασία το 321.

Έτος	Γεγονός
	Γέννηση του Κρατερού στην Ορεστίδα 370 περ. π.Χ.
334 π.Χ.	Στη μάχη του Γρανικού ο Κρατερός πολέμησε υπό τις διαταγές του Παρμενίωνα στην αριστερή πτέρυγα της παράταξης που συνέτριψε το πεζικό του βασιλιά των Περσών Δαρείου.
333 π.Χ.	Στη μάχη της Ισσού επικεφαλής των πεζικών δυνάμεων της αριστερής πτέρυγος παρά την μεγάλη αριθμητική υπεροχή των αντιπάλων του, μπόρεσε να κρατήσει τις θέσεις του.
332 π.Χ.	Στην πολιορκία της Τύρου ήταν διοικητής σ΄ένα τμήμα του στόλου που είχε αποκλίσει την πόλη, ενώ στα Γαυγάμηλα η τάξη του μαζί με εκείνη του του Σιμμία αντιμετώπισε το ισχυρό ιππικό και τα δρεπανοφόρα άρματα του σατράπη Μαζαίου.
330 π.Χ.	Ήταν μέλος του στρατοδικείου που κατεδίκασε σε θάνατο τον Φιλώτα.
Κατά την εκστρατεία της Ινδικής (327/326) ο Κρατερός πέτυχε με ισχυρές δυνάμεις πεζικού την εκκαθάριση της περιοχής των Ασπασίων.
326 π.Χ.	Πορεύθηκε με τις δυνάμεις του στη δεξιά όχθη του Υδάσπη.
Συναντήθηκε με τον Αλέξανδρο και ανέλαβε να τειχίσει την ακρόπολη της πρωτεύουσας της χώρας του Μουσικανού και να εγκαταστήσει φρουρά.
324 π.Χ.	Όταν όλος οστρατός συγκεντρωμένος στην Βαβυλώνα γιόρταζε την ολοκλήρωση της κατάκτησης του Περσικού κράτους, έγιναν γάμοι Μακεδόνων με Περσίδες ο Κρατερός παντρεύτηκε την ανιψιά του Δαρείου Αμαστρίνη (κόρη του αδελφού του Οξυάρθη) και στη συνέχεια ανέλαβε να οδηγήσει πίσω στην Ελλάδα 10.000 απόμαχους Μακεδόνες.
323 π.Χ.	Μετά τον θάνατο του Αλεξάνδρου (3 Ιουνίου 323 π.Χ.) ο Κρατερός που βρισκόταν τότε στην Κιλικία ονομάστηκε «προστάτης της Αρριδαίου βασιλείας» και «προστάτης» του παιδιού που λίγο αργότερα γέννησε η χήρα του Μεγάλου Αλεξάνδρου.
322 π.Χ.	Μετά την εξέγεγερση που ξέσπασε εναντίον του Αντιπάτρου στην Ελλάδα έσπευσε να τον βοηθήσει και μαζί νίκησαν την αντιμακεδονική συμμαχία στην Κραννώνα της Θεσσαλίας. Ο Αντίπατρος τιμώντας τον Κρατερό του έδωσε ως σύζυγο την κόρη του Φίλα.
Στο ίδιο όμως χρονικό διάστημα ο Περδίκκας έπεισε τον άβουλο Φίλιππο Γ΄τον Αρριδαίο να τον ονομάσει «προστάτη» δηλ.συμβασιλέα τον ίδιο στη θέση του Κρατερού.
321 π.Χ.	Ο Αντίπατρος και ο Κρατερός προσεταιρίστηκαν το σύμμαχο των αντιπάλων τους, σατράπη της Αρμενίας Νεοπτόλεμο και βάδισαν εναντίον του Ευμένη, ενώ ο Αντίπατρος μετά από αυτά στράφηκε εναντίον του Περδίκκα.
321 π.Χ.	Τον Αύγουστο του 321 π.Χ. στην σύγκρουση με τον Ευμένη στην Ελλησποντιακή Φρυγία ο Νεοπτόλεμος σκοτώθηκε, ενώ ο Κρατερός έπεσε τραυματισμένος από το άλογό του και καταπατήθηκε απ΄αυτό.
321 π.Χ.	Ο Ευμένης κήδεψε τον παλιό του φίλο με τιμές ικανοποιώντας έτσι και τους Μακεδόνες που τον αγαπούσαν ιδιαίτερα.

Παραπομπές

1. Αρριανός Αλεξάνδρου Ανάβασις 2, 13-15 «τοῦ δὲ εὐωνύμου τοῖς πεζοῖς μὲν Κρατερὸς ἐπετέτακτο ἄρχειν...»
2. Χριστίνα Πρωτόπαπα-Βάβαλη, Παγκόσμιο Βιογραφικό Λεξικό, Εκδοτική Αθηνών, Τόμ.5 σ.86
3. Ανδρέας Ανδριανόπουλος, Επίγονοι «Ο Ματωμένος Μανδύας του Ελληνισμού», Εκδ.Λιβάνη σ.75

Πηγές

• Αρριανός, Αλεξάνδρου Ανάβασις

MAΚΕΔΟΝΙΚΟΙ ΤΑΦΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΟΛΟΙ

MAΚΕΔΟΝΙΚΟΙ ΤΑΦΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΟΛΟΙ
 

Η γνωστή αρχαιολόγος, Αγγελική Κοτταρίδη, μας παρέχει εξαιρετικά ενδιαφέρουσες πληροφορίες σχετικά με τους περιβόλους σε Μακεδονικούς τάφους, μετά από σχετική ερώτηση του Ευάγγελου Παπαθανασίου.
Ευάγγελος Παπαθανασίου: «Είχαν, ή δεν είχαν, όλοι απαξάπαντες οι μακεδονικοί τάφοι κάποιας μορφής περίβολο;»

Αγγελική Κοτταρίδη: «Περίβολο του τύπου που βλέπουμε στην Αμφίπολη και που υπάρχει επίσης στο γνωστό μνημείο του Αρχοντικού που ανέσκαψε ο Παύλος Χρυσοστόμου οι Μακεδονικοί τάφοι που έχουν βρεθεί σε Αιγές, Πέλλα Μίεζα κ.λ.π. ΔΕΝ έχουν... Τέτοιου τύπου περιβόλους θα δεις π.χ. στην Ιεράπολη της Φρυγίας (νεώτεροι κατά κανόνα των παραπάνω δύο). οι ταφές στη νεκρόπολη των Αιγών έχουν κυκλικούς αργολιθοδομικούς περιβόλους που ορίζουν περίπου την περιφέρεια του τύμβου. Οι περίβολοι αυτοί συχνά διαταράσσονται ή επεκτείνονται καθώς προστίθενται και άλλες ταφές μελών της ίδιας οικογένειας και διευρύνονται οι τύμβοι. Αλλά βέβαια είναι προφανές ότι για να εντοπιστούν αυτού του είδους οι κατασκευές είναι απαραίτητο να γίνεται πολύ προσεκτική στρωματογραφική ανασκαφή.... στα δυτικά του τάφου του Φιλίππου Β΄(μακεδονικός) είχε εμφανιστεί τμήμα τέτοιου περιβόλου κατασκευασμένο από τεράστιους αργούς λίθους, ωστόσο όπως ξέρουμε ο τύμβος του Φιλίππου κόπηκε και στη συνέχεια επεκτάθηκε για να ταφεί εκεί ο Αλέξανδρος Δ' (τάφος ΙΙΙ) και βέβαια η όλη κατάσταση άλλαξε όταν έγινε η τεράστια Μεγάλη Τούμπα (διαμ, 110 και ύψος 13 μ.) μετά την λεηλασία της βασιλικής νεκρόπολης από του Γαλάτες το 276 π.Χ....»

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΜΦΙΠΟΛΗ

ΟΙ ΑΞΙΩΜΑΤΟΥΧΟΙ ΤΟΥ Μ. ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΑΜΦΙΠΟΛΗ

 

Κεντρική φωτογραφία: επισκέπτες φωτογραφίζουν το Λιοντάρι της Αμφίπολης, ένα από τα πιο σημαντικά μνημεία του 4ου αιώνα π.Χ., με ύψος 5,30 μέτρων, το οποίο βρίσκεται πέντε χιλιόμετρα από τον τύμβο Καστά.

ΑΝΔΡΟΣΘΕΝΗΣ – 
Ήταν γιος του Καλλίστρατου και καταγόταν από την Θάσο. (Στραβ. 16.3.2) Στην συνέχεια εγκαταστάθηκε στην Αμφίπολη. To 326 π.Χ. αναφέρεται ως ένας από τους τριηράρχους του Μεγάλου Αλεξάνδρου. Αργότερα συνόδεψε τον Νέαρχο στο ταξίδι του προς τον ωκεανό (Στραβ. 16.3.2). Το 324 π.Χ. στάλθηκε από τον Αλέξανδρο να εξερευνήσει την Αραβική ακτή.
ΑΝΤΙΓΟΝΟΣ – 
Μακεδόνας, γιος του Κάλλα με καταγωγή από την Αμφίπολη. Ηταν νικητής σε αθλητικούς αγώνες στην Τύρο το 332 π.Χ. Η νίκη του αναφέρεται σε επιγραφή που βρίσκεται τώρα στο Μουσείο Αμφιπόλεως.
AΠΟΛΛΟΔΩΡΟΣ – 
 Ήταν Μακεδόνας από την Αμφίπολη και ένας από τους εταίρους του Μ. Αλεξάνδρου. Στις γραμματειακές πηγές αναφέρεται να έχει τον βαθμό του στρατηγού. Φέρεται να ήταν διοικητής των στρατιωτών στην Βαβυλώνα (Αρ. 3.16.4) Παρέμεινε εκεί ως τον θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου (Αρ. 7.18.1)
ΑΡΙΣΤΟΝΟΥΣ – 
Ήταν γιος του Πεισαίου. Είχε καταγωγή από την Εορδαία (Αρ. Ινδ. 18.5), ενώ αναφέρεται και ως Πελλαίος (Αρ. 6.8.24). Ήταν ένας από τους Σωματοφύλακες του Μ. Αλεξάνδρου. Το 326 π.Χ. τον βρίσκουμε στον Υδάσπη ποταμό ως έναν από τους τριηράρχους. Μετά τον θάνατο του Αλεξάνδρου ταχθηκε με το μέρος του Περδίκκα. Τον υπηρέτησε ως γενικός διοικητής στην εκστρατεία στην Κύπρο, όπου οι Κύπριοι βασιλείς είχαν πάρει το μέρος του Πτολεμαίου. Νικήθηκε και αναγκάστηκε να παραδοθεί στον Αντίγονο. Στην συνέχεια ο Αντίπατρος τον συγχώρεσε, με την προϋπόθεση να αποτραβηχτεί στην Μακεδονία. Μετά το θάνατο του Αντιπάτρου, ο Αριστόνους πήρε το μέρος του Πολυπέρχονα. Ανέλαβε να κρατήσει την Αμφίπολη και μάλιστα κατάφερε να νικήσει τον στρατηγό του Κάσσανδρου, Κρατεύα. Ο Κάσσανδρος τελικά κατάφερε και τον ξεγέλασε. Αφού τον έπεισε να παραδόσει την Αμφίπολη, τον παρέδωσε σε συγγενείς του Κρατεύα, οι οποίοι τον δολοφόνησαν.
ΛΑΟΜΕΔΩΝ – 
Γιός του Λάρυχου και αδερφός του Ερίγυιου. (Αρ. 3.6.5) Είχε γεννηθεί στην Μυτιλήνη. Αργότερα του δόθηκε περιουσία στην Αμφίπολη όπου και εγκαταστάθηκε. Ήταν ένας από τους Εταίρους. Πήρε μέρος στην εκστρατεία στην Ασία. Στην Ισσό, μαθαίνουμε πως τον διόρισε ο Αλέξανδρος, υπεύθυνο για τους Πέρσες αιχμαλώτους. Πιθανότατα επειδή ήταν δίγλωσσος. Υπήρξε ένας από τους τριηράρχους στον Υδάσπη ποταμό (Αρ. Ινδ. 18.4). Μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου ανέλαβε την σατραπεία της Κοίλης Συρίας. Τα ίχνη του χάνονται στην Ασία όταν κυνηγημένος από τον Πτολεμαίο, απέδρασε με τον Αλκέτα στην Καρία. Πιθανότατα να σκοτώθηκε, όπως οι υπόλοιποι οπαδοί του Αλκέτα στην Κρητόπολη.
 
ΕΡΙΓΥΙΟΣ - 
Γιός του Λάρυχου και αδερφός του Λαομέδοντα. Είχε γεννηθεί στην Μυτιλήνη και εγκαταστάθηκε αργότερα με την οικογένεια του στην Αμφίπολη. Ήταν και αυτός ένας από τους Εταίρους. Στην εκστρατεία της Ασίας φέρεται να ήταν επικεφαλής των Πελοποννήσιων συμμάχων (Αρ. 3.6.6). Στην μάχη της Ισσού είχε κάτω από τις διαταγές του το ιππικό των συμμαχικών δυνάμεων. (Α 2.8.9 – Κουρτ. 3.9.8.) Του ανατέθηκε η καταδίωξη του Σατιβαρζάνη, τον οποίο σκότωσε σε μονομαχία (Κουρτ. 7.4.32-8). Το 328 π.Χ ο Ερίγυιος πέθανε στην Σογδιανή – πιθανότατα από κάποια αρρώστια – όπου και τάφηκε με τιμές (Κουρ. 8.2.40)
ΙΠΠΟΚΡΑΤΗΣ – 
Ήταν γιος του Δράκοντα και καταγόταν από Κω. Ήταν ο προσωπικός γιατρός της Ρωξάνης. Σκοτώθηκε μαζί με την Ρωξάνη το 310 π.Χ. στην Αμφίπολη. Είχε γράψει το βιβλίο «Ιατρικά» (Σούδα Ι567)
ΝΕΑΡΧΟΣ – 
Είχε καταγωγή από την Κρήτη και ήταν γιος του Ανδροτίμου, πιθανότατα από την Λατώ (Α 3.6.5). Ο Βασιλιάς Φίλιππος Β’ τον εξόρισε στην Αμφίπολη, καθώς λόγω των γεγονότων με τον Πυξόδαρο, ο ίδιος είχε πέσει στη δυσμένεια του Βασιλιά. Αργότερα αποκαταστάθηκε από τον Αλέξανδρο και ανέλαβε διοικητής της Λυκίας στην Μ. Ασία. (Α 3.6.6.). Το 326 π.Χ. του δόθηκε η αρχηγία του στόλου. Ξεκίνησε με τον στόλο από τον Υδάσπη ποταμό, έπλευσε στις ακτές του Περσικού κόλπου και έφτασε στις εκβολές του Ευφράτη ποταμού. Σύντομα ακολούθησαν η εξερεύνηση των ακτών της Αραβίας και της Κασπίας. Αργότερα τον βρίσκουμε στα Σούσα, όπου παντρεύτηκε την κόρη της Βαρσίνης. (Α. 7.4.6 ) Μετά τον θάνατο του Αλέξανδρου, υποστήριξε τον Αντίγονο τον μονόφθαλμο. Ο τελευταίος τον εμπιστεύθηκε ως έναν από τους συμβούλους του γιου του, Δημήτριου του Πολιορκητή, στην Συρία ( 313 π.Χ.) Τα ίχνη του από εκεί και πέρα χάνονται.
ΠΥΘΑΓΟΡΑΣ (ή ΠΕΙΘΑΓΟΡΑΣ) – 
Μακεδόνας μάντης από την Αμφίπολη. Πήρε μέρος στην εκστρατεία της Ασίας μαζί με τον αδερφό του, Απολλόδωρο. Φέρεται να προφήτευσε τον θάνατο του Μ. Αλεξάνδρου και του Ηφαιστίωνα.
http://history-of-macedonia.com/2014/08/19/alexander-marshals-amphipolis/
 

ΥΓ 
Για να μην δημιουργηθούν λανθασμένες εντυπώσεις. Το άρθρο αναφέρεται σε αξιωματούχους του Μ. Αλεξάνδρου που σύμφωνα με τις γραμματειακές πηγές σχετίζονται με την Αμφίπολη.
Είτε από καταγωγή, είτε επειδή εγκαταστάθηκαν, είτε επειδή φέρονται να έχασαν την ζωή τους στην ευρύτερη περιοχή. Δεν ισχυρίζεται ότι κάποιος από τους προαναφερόμενους είναι ο ένοικος του τάφου στην Αμφίπολη.
 ΠΗΓΗ  http://history-of-macedonia.com

Γράφει η Κωνσταντίνα Πλεσιώτη

Παρακολουθώ κι εγώ τις τελευταίες μέρες το θρίλερ της ανασκαφής στην Αμφίπολη, με ενδιαφέρον και ίσως και μια μικρή δόση ζήλιας. Από την σύντομη εμπειρία μου στο επάγγελμα,μπορώ να διαβεβαιώσω ότι τίποτα δεν προκαλεί μεγαλύτερη έξαψη και ενθουσιασμό σ’ έναν αρχαιολόγο, από τη θέα ενός κλειστού τάφου, ανεξαρτήτως μεγέθους ή εποχής. Δεν είναι λίγες οι φορές, που η προσμονή και η επιμονή ανταμείβονται με το άνοιγμα του τάφου και ευρήματα σπάνιας ομορφιάς ή ευτελούς υλικής, αλλά σημαντικής ιστορικής αξίας ισοσταθμίζουν τις ατελείωτες ώρες γραφειοκρατικής δουλειάς, βαρετής αποδελτίωσης και μοναχικής μελέτης της εγχώριας και ξένης βιβλιογραφίας.

Ο εντοπισμός του εντυπωσιακού μακεδονικού τάφου της Αμφίπολης στον τύμβο Καστά, προσέλκυσε το ενδιαφέρον όχι μόνο των ειδικών, αλλά και μεγάλης μερίδας του κόσμου. Είναι ενθαρρυντικό που τόσοι άνθρωποι ασχολούνται με μια αρχαιολογική έρευνα, μάλλον όμως πρόκειται για μια περαστική μόδα και όχι για μια εδραιωμένη τάση, όπως θα άξιζε σε μια χώρα με τόσο πλούσια πολιτιστική κληρονομιά, όπως η δική μας. Ο μόνος λόγος που το γεγονός έχει απασχολήσει τα ΜΜΕ και το κοινό, είναι η συσχέτιση του χώρου με την πάντα δημοφιλή προσωπικότητα του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Ας είμαστε όμως ειλικρινείς! Η πιθανότητα ο τύμβος της Αμφίπολης να ανήκει στον Μέγα Αλέξανδρο είναι απειροελάχιστη. Κατά τους ανασκαφείς, οι οποίοι εν τέλει είναι και οι πλέον αρμόδιοι, πιο πιθανό είναι να προορίζονταν για κάποιο σημαίνοντα και εξαιρετικά πλούσιο Μακεδόνα στρατηγό, για το όνομα του οποίου οψόμεθα. Όλα τα υπόλοιπα σενάρια που αναπαράγονται σωρηδόν στα ΜΜΕ και, κυρίως, στο διαδίκτυο κάνουν τον μακαρίτη τον Φώσκολο να μοιάζει ερασιτέχνης, και προσωπικά τα θεωρούσα φαιδρά και ανάξια σχολιασμού. Ακούγοντας όμως κάποιες συζητήσεις, συνειδητοποίησα ότι αρκετοί άνθρωποι, ανεξαρτήτως μορφωτικού επιπέδου, τα υιοθετούν και περιμένουν εναγωνίως τις εξελίξεις, λες και πρόκειται για το φινάλε κάποιου τούρκικου σίριαλ.

Η αρχαιολογία, όμως, δεν είναι η επιστήμη των εύκολων και γρήγορων απαντήσεων. Απαιτεί νηφαλιότητα, ηρεμία και, κυρίως, υπομονή. Οι σπουδαίες αρχαιολογικές ανακαλύψεις δεν γίνονται πάντα στο πεδίο, στη διάρκεια της ανασκαφής, αλλά μέσα σε σκοτεινές βιβλιοθήκες, σε κάποιο εργαστήριο ή μπροστά στην οθόνη του υπολογιστή. Μπορεί να περάσουν και δεκαετίες μέχρι να μπορέσουν οι αρχαιολόγοι, σε συνεργασία συνήθως με άλλους επιστημονικούς κλάδους, να εκτιμήσουν πλήρως την σπουδαιότητα ενός ευρήματος και να καταλάβουν την ακριβή προέλευση και χρήση του. Τρανό παράδειγμα ο μηχανισμός των Αντικυθήρων, που αν και ανασύρθηκε το 1900, μόλις πριν από λίγα χρόνια κατέστη δυνατό να κατανοήσουμε τον σύνθετο τρόπο λειτουργίας του και την ακριβή αρχική μορφή του.

Ο τύμβος της Αμφίπολης είναι από μόνος του, ανεξαρτήτως περιεχομένου, ένα πολύ σημαντικό εύρημα. Οι ανασκαφές θα συνεχιστούν και λογικά θα χρειαστούν αρκετά έτη μέχρι να ολοκληρωθούν. Ακόμη όμως και μετά το πέρας των ανασκαφών, θα χρειαστεί πολύς καιρός για να μελετηθούν διεξοδικά τα ευρήματα και να υπάρχουν αξιόπιστα ιστορικά πορίσματα, εκτός κι αν έχουμε τη σπάνια συγκυρία της ανακάλυψης μιας διαφωτιστικής επιγραφής, που θα δώσει κάποιες απαντήσεις.

Το ανυπόμονο κοινό λοιπόν θα πρέπει να περιμένει, να είναι επιφυλακτικό και να μην απογοητεύεται από την αργή πορεία της έρευνας. Η Ρώμη δε χτίστηκε σε μια μέρα, και απ’ ό,τι φαίνεται θα χρειαστεί πολύ περισσότερο για να ανασκαφεί…